Pisarz polityczny, teolog, należy niewątpliwie do najwybitniejszych publicystów renesansowych,
porusza bowiem sprawy najbardziej istotne, aktualne i skomplikowane.
Andrzej Frycz-Modrzewski otrzymał wszechstronne wykształcenie, studiował najpierw
w Akademii Krakowskiej, potem zaś dzięki pomocy rodziny Łaskich w Wittenberdze, która była
w tym czasie żywym ośrodkiem ruchu luterańskiego. Spędził około 10 lat za granicą, utrzymując
kontakty z największymi uczonymi europejskimi, między innymi z Erazmem z Rotterdamu.
Modrzewski był typem uczonego myśliciela i teoretyka, wybitnym humanistą. Zajmowały go
kwestie społeczne, a także zagadnienia z dziedziny prawa, teologii i filozofii. Pisał wyłącznie po
łacinie, gdyż przeznaczał swe dzieła dla wykształconych warstw całej Europy.
Twórczość:
1. "Łaski albo o karze za mężobójstwo":
Odwagą poglądów zabłysnął w rozprawie "Łaski albo o karze za mężobójstwo". Broszura ta
została napisana w 1543 r. po powrocie do kraju i dotyczy sprawy, w której nie było możliwe
znalezienie wspólnego języka ani ze szlacheckim obozem reform, ani tym bardziej z całą
ówczesną szlachtą. W utworze tym Modrzewski protestuje przeciwko niesprawiedliwości prawa
karnego, które za zabójstwo szlachcica karze bardzo wysoką grzywną (120 grzywien),
dożywotnim więzieniem lub śmiercią, natomiast za zabicie chłopa tylko niewielką karą pieniężną
w wysokości 10 grzywien. W warunkach wzrastającego ucisku chłopów ustawa ta prowadziła do
całkowitej bezkarności szlachty wobec chłopów. Przeciwko temu nieludzkiemu prawu wystąpił
Modrzewski, żądając, by za zabójstwo karano śmiercią, bez względu na osobę zabójcy
i zabitego. Przeciwstawiając się tej średniowiecznej ustawie, wyprzedził reformę sądownictwa
europejskiego o dwa wieki.
2. "O poprawie Rzeczypospolitej":
Swoje poglądy na państwo Modrzewski przedstawił w wielkim dziele pt. "De Republica
emendanda" - "O poprawie Rzeczypospolitej". Dzięki dziełu temu dziełu Modrzewski stał się
jednym z najsławniejszych pisarzy politycznych wieku XVI w Europie. Potomni nadali Andrzejowi
Fryczowi-Modrzewskiemu zaszczytny tytuł - ojca polskiej myśli demokratycznej.